ผิดสัญญาหรือลูกหนี้ไม่ชำระหนี้ ควรเริ่มอย่างไร

สรุปสิ่งที่ควรทำก่อน

1. ระบุที่มาของหนี้ให้ชัด

เริ่มจากตอบให้ได้ว่าหนี้เกิดจากกู้ยืม ซื้อขาย จ้างทำของ เช่า เช่าซื้อ หรือสัญญาประเภทใด เพราะองค์ประกอบและหลักฐานที่ต้องใช้แตกต่างกัน หากไม่มีสัญญาฉบับเดียว อาจต้องประกอบจากใบเสนอราคา ใบสั่งซื้อ ใบส่งของ แชต หรือหลักฐานโอนเงิน

2. คำนวณยอดจากเอกสาร ไม่ใช่จากความจำ

ทำตารางวันที่ ยอดเงินที่เกิดขึ้น ยอดชำระ และยอดคงเหลือ แยกดอกเบี้ยหรือค่าปรับออกจากเงินต้น เพื่อให้ตรวจได้ว่าจำนวนที่เรียกร้องมีที่มาอย่างไรและสอดคล้องกับข้อตกลงหรือกฎหมายหรือไม่

3. ตรวจว่าต้องบอกกล่าวก่อนหรือไม่

สัญญาบางลักษณะหรือข้อเท็จจริงบางแบบอาจมีเงื่อนไขเรื่องการทวงถาม การกำหนดเวลาเพิ่มเติม หรือการบอกกล่าวเลิกสัญญา จึงควรอ่านสัญญาและกฎหมายที่เกี่ยวข้องก่อนส่งหนังสือหรือยื่นฟ้อง

4. ประเมินความคุ้มค่าก่อนดำเนินคดี

นอกจากสิทธิทางกฎหมาย ควรดูมูลหนี้ หลักฐาน ที่อยู่คู่กรณี ความสามารถในการชำระ และความเป็นไปได้ในการบังคับคดี การเจรจาหรือปรับโครงสร้างหนี้อาจเป็นทางเลือกในบางกรณี แต่ต้องจัดทำเงื่อนไขให้ชัดและเก็บหลักฐานไว้

5. ระวังอายุความ

สิทธิเรียกร้องแต่ละประเภทมีอายุความต่างกัน และข้อเท็จจริงบางอย่างอาจมีผลต่อการนับเวลา จึงไม่ควรรอจนใกล้ครบกำหนด หากคดีเก่าควรนำเอกสารให้ตรวจวันเริ่มนับและเหตุการณ์ที่เกี่ยวข้องโดยเร็ว

เอกสารหรือข้อมูลที่ควรเตรียม

• สัญญาและเอกสารแนบท้าย
• หลักฐานโอนเงิน ใบเสร็จ หรือ Statement ที่จำเป็น
• ใบแจ้งหนี้ ใบส่งของ ใบรับสินค้า
• หนังสือทวงถาม/บอกกล่าวและหลักฐานรับ
• แชตหรืออีเมลเกี่ยวกับข้อตกลง
• ตารางยอดหนี้และวันที่สำคัญ

คำถามที่พบบ่อย